Salı 3 Kasım 2026 - 15:58
"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

Havza / Ayetullah Arafi, Kum'daki Hakkani İlim Havzası Medresesi'nde talebelerle bir araya geldiği programda, İslam İnkılabı'nın ilim havzalarının bin yılı aşkın tarihindeki en büyük dönüşüm olduğunu belirterek, Kum'dan ilham alan havza faaliyetlerinin bugün dünyanın 100'ü aşkın ülkesine yayıldığını vurguladı.

Havza Haber Ajansı muhabirinin haberine göre, Ayetullah Ali Rıza Arafi, Kum'daki Hakkani İlim Havzası Medresesi'ni ziyareti sırasında medresenin yöneticileri, hocaları ve talebeleriyle bir araya geldi. Ayetullah Arafi, konuşmasında Hakkani Medresesi'nin binasının inşa edilme sürecine değinerek şu ifadeleri kullandı:

"Hacı Ağa Gayuri, Hacı Ağa Müntezeri ve bu yapının inşasında emeği geçen diğer isimler başta olmak üzere, bu değerli eseri ortaya koyan dostlarımızı anmalı ve kendilerine teşekkür etmeliyiz."

Hakkani Medresesi'nin İlmi ve Eğitsel Konumu

İlim Havzaları Müdürü, Hakkani Medresesi'nin ülke genelindeki ilim havzaları arasındaki ilmî ve eğitsel konumuna işaret ederek şunları söyledi:

"Ülkenin farklı bölgelerinde ilim havzalarının geleceği hakkında konuştuğumuzda, Kum'da ve ülkenin diğer şehirlerinde seçkin bir konuma sahip yaklaşık 20 medresenin bulunduğunu vurguluyoruz. Havzanın seçkin isimleri bu medreselerde yetişmektedir. Dolayısıyla havzanın geleceğini sizler şekillendirmelisiniz.

Ülke genelindeki yaklaşık 500 havza merkezi ve kurumu arasından en iyi 20 kuruluşu sıralayacak olsak Hakkani Medresesi bu listenin ilk sıralarında yer alır. Bu konum hem büyük bir gurur hem de omuzlarınızda ağır bir sorumluluktur. Çünkü ilim havzalarının geleceği sizin elinizdedir."

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

İslam İnkılabı'nın Küresel Ölçekteki İmkânları

İslam İnkılabı ve Kum İlim Havzası'nın yeni döneminin, havzanın önünde geniş ve daha önce benzeri görülmemiş ufuklar açtığını belirten Ayetullah Arafi şöyle konuştu:

"İslam İnkılabı ve Kum Havzası'nın son dönemi, yani son yüz yıllık süreç ve özellikle İslam İnkılabı'nın elli yıllık dönemi, önümüzde öyle ufuklar açmıştır ki ilim havzalarının mevcut kapasitesi bugün 100 katına çıkarılsa bile karşı karşıya olduğumuz ihtiyaçları ve önümüzdeki imkânları karşılamaya yetmeyecektir."

Uluslararası Alandaki Saha Deneyimleri

İlim Havzaları Yüksek Konseyi üyesi, uluslararası alandaki saha deneyimlerine ve dünyanın farklı ülkelerinde yürüttüğü havza çalışmalarına değinerek şunları ifade etti:

"Bu sözleri sizlerle, havzanın görev ve sorumluluklarını yerine getirmek amacıyla dünyanın onlarca ülkesinde bulunma şerefine erişmiş bir talebe olarak paylaşıyorum. Üstelik bu ziyaretler sıradan temaslardan ibaret değildi. Yüzden fazla ülkedeki meseleleri yakından inceleme, düşünce akımlarını araştırma, bu ülkelerle temas kurma, projeler geliştirme ve ilim havzalarının dünyadaki hareketini yaygınlaştırmak için çalışan kafilelere eşlik etme imkânı buldum.

Sahip olduğum bu bilgi ve tecrübeye dayanarak söylüyorum ki önünüzde İslam, İslam İnkılabı ve ilahi değerler açısından sonsuz ufuklar bulunmaktadır."

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

Dünyada Önümüzde Açılan Yeni Alanlar

Ayetullah Arafi, sistem içerisindeki yetkililer ve etkili isimlerle gerçekleştirdiği çeşitli görüşme ve toplantılarda uluslararası meseleleri gündeme getirdiğini belirterek şöyle konuştu:

"Ülkelerin dengelerindeki değişimler ve dünyada önümüzde açılan yeni alanlar hakkında yetkililerle ve nizâm içerisinde etkili konumda bulunan kişilerle defalarca konuştum. Sayın Muhsin Rızai'nin Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi'ne geldiği ilk günlerde, bizim irtibat sorumlumuz da ilk günlerde Kum'a gelmişti. O toplantıda 11 önemli noktayı dile getirdim. Bunların arasında yurt dışındaki meseleler ve dünyada önümüzde açılan yeni alanlar da vardı."

Mevcut koşulların ciddi zorlukların yanı sıra eşsiz fırsatlar da ortaya çıkardığını vurgulayan İlim Havzaları Müdürü, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bugün büyük zorluklarla karşı karşıyayız. Ancak bunun karşısında olağanüstü ve benzersiz ufuklar ile imkânlar da ortaya çıkmıştır."

Dünya Gelişmelerine Bütüncül Bir Bakış Açısının Gerekliliği

Ayetullah Arafi, talebelere dar ve yerel bakış açısının ötesine geçerek dünyadaki gelişmeleri geniş bir perspektiften değerlendirmeleri tavsiyesinde bulundu ve şunları söyledi:

"Kendi çevremize yönelik sınırlı bakışımızın ötesine geçip bugünün dünyasına daha yüksek bir noktadan baktığımızda, önümüzde sonsuz sayıda çalışma alanı bulunduğunu görürüz. Dünyada ortaya çıkan bu yeni imkânları değerlendirmek için yüzlerce Şehit Mutahhari bile yeterli değildir. Bu ihtiyaçlara cevap verebilmek için onun gibi binlerce kişiye ihtiyaç vardır."

İlim Havzaları Yüksek Konseyi üyesi, günümüz talebesinin sahip olması gereken temel özelliklerden birinin geniş, stratejik ve küresel bir bakış açısı olduğunu belirterek şöyle devam etti:

"Bunun için yeterli bilgi birikimine, derin bir bakış açısına ve ilahi öğretileri yayma yolundaki büyük mücadelede yer alma konusunda ciddi bir kararlılığa sahip olmak gerekir. Hakkani Medresesi gibi seçkin isimler yetiştiren kurumlardan beklentiler de son derece yüksektir."

İslam İnkılabı: İlim Havzalarının Tarihindeki Büyük Dönüşümlerin Zirvesi

İlim Havzaları Müdürü, tarih boyunca ilim havzalarından kaynaklanan büyük siyasi ve toplumsal dönüşümlere değinerek şunları söyledi:

"Geçmiş dönemlerde ilim havzalarından kaynaklanan, büyük siyasi, toplumsal ve kültürel dönüşümlere yol açan ve havzaları yeni aşamalara ve yeni alanlara taşıyan birkaç önemli siyasi gelişme yaşanmıştır.

Bunlardan ilki, Küçük Gaybet döneminin sonlarından sonra, Şeyh Müfid döneminde yaşanan gelişmelerdir. O dönemde, özellikle Bağdat olmak üzere Bağdat, Rey ve Kum'da üç kadim ilim havzası şekillendi. Ehl-i Beyt (a.s.) düşüncesinin ve ilahi öğretilerin geliştiği yeni bir dönem başladı. Şeyh Müfid, Şeyh Tusi ve dönemin diğer büyük âlimleri yeni temeller attılar. Bunun sonucunda ilahi öğretilerin yayılması ve Şiiliğin genişlemesi yönünde yeni dalgalar ortaya çıktı."

Ayetullah Arafi, ikinci önemli tarihsel dönemin Moğol döneminde Allame Hilli ve Hace Nasirüddin Tusi'nin yaşadığı dönem olduğunu belirterek şöyle konuştu:

"Moğol döneminde de Allame Hilli ve merhum Hace Nasirüddin Tusi gibi büyük âlimler yetişti. Irak ve İran'da çok sayıda âlim, Moğol akınlarının yönetilmesinde önemli rol oynadı. İslam ülkelerine ve İran'a yönelik bu büyük istila, onların çabalarıyla yönetildi. Bu süreçte ilim havzaları da büyük bir gelişme ve ilerleme kaydetti."

Şura-yı Nigehban Fakihler Konseyi üyesi, ilim havzalarının tarihindeki üçüncü önemli dönemin Safeviler dönemi olduğunu belirterek şunları söyledi:

"Safeviler döneminde Muhakkık Kerki, Şeyh Bahaî, Molla Sadra, Mir Damad ve havzaları dönüştüren, siyaset alanında da etkili roller üstlenen başka büyük şahsiyetler vardı. Bu gerçekten son derece dikkat çekici bir gelişmeydi."

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

İran'ın İlmi ve Siyasi Dönüşümüne Yön Veren İsimler

İlim Havzaları Müdürü, son aylarda yaptığı tarih araştırmalarına değinerek savaş koşullarında ve geceleri bulduğu fırsatlarda yaklaşık 130 tarih kitabı okuduğunu belirtti ve şöyle konuştu:

"Savaş günlerinde, evsiz kaldığımız, sürekli seyahat etmek zorunda olduğumuz ve çeşitli sıkıntılarla karşılaştığımız bir dönemde bile geceleri ve uykusuz kaldığım saatlerde yaklaşık 130 tarih kitabı okudum. Bu hususu da burada sizlerle paylaşmak istiyorum."

İlim Havzaları Yüksek Konseyi üyesi, Muhakkık Kerki üzerine yaptığı araştırmalara değinerek şunları söyledi:

"Muhakkık Kerki, Lübnan'dan yetişmiş büyük bir fakihti. Safevi şahlarının daveti üzerine iki kez İsfahan'a geldi. İsfahan, Safeviler döneminin iki yüzyılı boyunca önde gelen ve seçkin ilim merkezlerinden biri olmuştu.

Muhakkık Kerki, İran'ın ve bir anlamda bölgenin siyasi dengelerini değiştiren yedi veya sekiz büyük fakih ve filozoftan biriydi. Safevi yönetiminin imkânlarından yararlandı ve bu süreçte çok sayıda ilmî ve kültürel dönüşüme öncülük etti."

Ayetullah Arafi, Şeyh Bahaî ve Lübnan'dan göç eden diğer âlimlerle İranlı âlimlerin bu tarihsel dönemdeki rollerine işaret ederek şöyle konuştu:

"Hicrî 10. ve 11. yüzyıllarda İsfahan Havzası, önde gelen ilim merkezlerinden biri hâline geldi. Burada ilmî, kültürel, siyasi ve toplumsal alanlarda benzeri az görülen kapsamlı bir faaliyet bütünü ortaya çıktı.

İsfahan Havzası'nda felsefe, kelam, hadis, tarih, mimari, şehircilik ve siyaset alanlarının yanı sıra cuma namazlarının yaygınlaştırılması konusunda da kapsamlı çalışmalar yürütüldü. Fıkıh, usul, hadis, kelam ve felsefenin farklı alanlarında araştırmalar ve incelemeler gerçekleştirildi. Bu benzersiz birikim, yedi veya sekiz, toplamda ise yaklaşık on büyük ilim ve din adamının gayretleriyle ortaya çıktı."

İlim Havzaları Müdürü, bu hareketin yalnızca İran'ı dönüştürmekle kalmadığını, ilim havzalarını da yeni bir ortama taşıyarak geniş kapsamlı değişimlerin önünü açtığını vurguladı.

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

İlim Havzalarının Bin Yılı Aşan Tarihindeki Dönüm Noktaları

Şura-yı Nigehban Fakihler Konseyi üyesi, ilim havzalarının bin yılı aşan tarihindeki dönüşümleri özetleyerek şöyle konuştu:

"İlim havzalarının bin yılı aşkın tarihini incelediğimizde İslam dünyasında ve ilim havzalarında büyük dönüşümlerin yaşandığı yedi veya sekiz önemli dönüm noktasıyla karşılaşırız. Ancak bugün, Kum'da yüz yıldır devam eden hareket ve İslam İnkılabı'nın etkisiyle ortaya çıkan dönüşüm, bütün bu gelişmelerin önüne geçmiştir."

Mevcut Özel Koşulların İyi Değerlendirilmesi Gerekiyor

İlim Havzaları Müdürü, mevcut özel koşulların iyi değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi:

"Çağımızda gerçekleşen dönüşüm son derece farklıdır ve bunun kıymetini bilmek gerekir. Çünkü yaşanan olay ve gelişme ne kadar büyükse, beraberinde getirdiği tehlike ve riskler de o kadar büyük olur. Dolayısıyla çok daha fazla çaba ve fedakârlık gerektirir."

Günümüz Talebesi Son Derece Önemli ve Seçkin Bir Konumdadır

Ayetullah Arafi, Hakkani Medresesi talebelerine hitaben şöyle konuştu:

"Günümüz talebesi, ilim havzalarının tarihsel dönüm noktalarının devamı ve birikimi içerisinde son derece seçkin ve özel bir konumda bulunduğunu bilmelidir. Kum'dan başlayan hareket ve İslam İnkılabı'yla ortaya çıkan bu dönüşüm, geçmişteki yedi veya sekiz büyük tarihsel gelişmeden ve belirleyici dönüm noktasından farklıdır; hatta onların da ötesindedir.

Böyle bir konum, daha üst düzeyde bir talebe profili gerektirir. Bu talebe; ilim, bilgi, hikmet, kuşatıcılık ve ihtiyaçlara cevap verebilme yeteneğinin yanı sıra büyük sorumlulukları yerine getirebilmek için gerekli araçlara da sahip olmalıdır. Bu niteliklerin tamamı, böylesine önemli bir düzeyde rol üstlenmek isteyen talebenin temel şartlarıdır."

Şehit İmam'ın Düşüncelerinin Konumu

İlim Havzaları Müdürü, ilim havzalarının önündeki bu ufkun şekillenmesinde Şehit İmam'ın düşüncelerinin önemine değinerek şunları söyledi:

"İşte Şehit ve büyük İmamımızın herkesten daha iyi kavradığı, peşinden gittiği ve başkalarını da bu yönde teşvik ettiği gerçek buydu. Kendilerinin ilim havzalarının öncü ve seçkin bir konuma ulaşmasına ilişkin son tutumları ve açıklamaları da bu bakış açısının bir yansımasıydı."

Ayetullah Arafi, mevcut koşulların ilim havzalarının gelişmesi için yeni bir başlangıç noktası olduğunu belirterek şu vurguyu yaptı:

"Bu yeni gelişim noktası, sizin gayretlerinizle daha da ileriye taşınmalıdır."

İlim Havzalarının Küresel Ölçekte Yaygınlaşması: Yeni Dönemin Eşi Benzeri Görülmemiş Özelliği

Ayetullah Arafi, günümüz ilim havzalarının geçmiş dönemlerden ayrılan yönlerini açıklarken yeni dönemin en önemli özelliklerinden birinin uluslararası boyutu ve havza faaliyetlerinin küresel ölçekte yayılması olduğunu belirterek şöyle konuştu:

"Bugün ilim havzalarının bulunduğu koşullarla geçmiş dönemler arasında birkaç temel farklılık vardır. Daha önce bu farklılıklar bu şekilde mevcut değildi. Günümüzde üstlenmeniz gereken sorumlulukları da işte bu farklılıklar belirlemektedir."

Küresel Ufukların Açılması

İlim Havzaları Müdürü, ilim havzalarının yeni aşamasının ve çağının en önemli özelliğinin küresel ufukların açılması olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:

"Küresel ölçekte yeni ufukların açılması, bu dönemin daha önce benzeri görülmemiş özelliğidir. Son bin yıllık tarih boyunca bunun bir örneği yaşanmamıştır.

Bugün siz bu medresede bulunurken, aynı eğitim ve terbiye modeliyle dünyanın yüzü aşkın ülkesinde Kum'dan ilham alınmıştır. Bu ülkelerde talebelik, ilim havzası ve din âlimliği geleneğinin temelleri atılmıştır.

Afrika'nın en uzak bölgelerinden Avrupa ve Amerika'ya, Kafkasya'dan Uzak Doğu'ya ve Güneydoğu Asya'ya kadar ilim havzalarının bayrağı dalgalandırılmış ve yeni bir yol açılmıştır."

Şura-yı Nigehban Fakihler Konseyi üyesi, ilim havzalarının dünya genelinde yaygınlaşması için ilk adımları atan İranlı tebliğcilerin ve din âlimlerinin çabalarını takdir ederek şöyle konuştu:

"Bu hareketin öncüleri, dünyanın farklı bölgelerine gönderilen İranlı âlimlerdi. Zamanla o bölgelerde yerel kadrolar da yetişti ve bu alanda aktif rol üstlenmeye başladı."

Dünyadaki Büyük Havza Kadrosu: İslam İnkılabı'nın Uluslararası Mirası

İlim Havzaları Müdürü, İslam İnkılabı'nın etkisiyle ilim havzalarının dünya genelindeki faaliyetlerinin genişlemesine değinerek konuşmasını şu sözlerle tamamladı:

"İslam İnkılabı sayesinde dünyanın dört bir yanına büyük bir havza kadrosu yayıldı. Bu kadro, ilim havzaları, Ehl-i Beyt (a.s.) öğretileri ve İslam düşüncesi için yeni ufuklar açtı. Bu gelişme, ilim havzalarının yeni çağının temel özelliklerinden biridir. Hepimiz, bu büyük imkân ve tarihsel sorumluluk karşısında görevlerimizi yerine getirmekle yükümlüyüz."

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

"İslam İnkılabı", Son Bin Yılda Havza Tarihindeki En Büyük Dönüşümdür / İlim Havzalarının Önünde Küresel Ufukların Açılması

Etiketler

yorumunuz

You are replying to: .
captcha